Faktoring — co to jest i jak działa? Przykład na jednej fakturze
Masz wystawioną fakturę z 60-dniowym terminem płatności, a pieniądze potrzebne są teraz? Faktoring to jeden ze sposobów, żeby nie czekać na kontrahenta. Poniżej na jednej fakturze pokazujemy, jak przepływają pieniądze i ile to może kosztować.
Co to jest faktoring: definicja w dwóch zdaniach
Faktoring to usługa, w której firma faktoringowa (faktor) przejmuje Twoją należność z faktury i wypłaca Ci większość jej wartości zaraz po przekazaniu dokumentów, zamiast czekać na zapłatę od odbiorcy. Resztę, pomniejszoną o koszty usługi, dostajesz, gdy odbiorca zapłaci; prawnie opiera się to na przelewie wierzytelności z Kodeksu cywilnego (art. 509 i następne).
Nie jest to pożyczka na dowolny cel. Finansowanie jest powiązane z konkretnymi fakturami, a o jego dostępności decyduje przede wszystkim wiarygodność Twojego odbiorcy, nie tylko Twoja.
Strony faktoringu: kto jest kim
| Rola | Kto to jest | Co robi |
|---|---|---|
| Faktorant | Ty, czyli firma (także JDG), która wystawiła fakturę | Sprzedaje należność faktorowi i dostaje zaliczkę |
| Faktor | Firma faktoringowa lub bank | Finansuje fakturę, pilnuje terminu, rozlicza się z Tobą |
| Dłużnik (odbiorca) | Twój kontrahent, który ma zapłacić fakturę | Płaci należność, zwykle na rachunek faktora |
Przykład na jednej fakturze
Poniższe liczby to założenia ilustracyjne — rzeczywiste stawki zależą od faktora, odbiorcy i umowy. Nie jest to oferta ani wycena.
Założenia:
- faktura na 24 600 zł brutto (20 000 zł netto + 4 600 zł VAT 23%),
- termin płatności odbiorcy: 60 dni,
- zaliczka: 90% wartości brutto,
- prowizja faktora: 1,0% wartości faktury brutto, pobierana jednorazowo,
- odsetki od wypłaconej zaliczki: 12% w skali roku, liczone za 60 dni (rok = 365 dni),
- brak innych opłat (w praktyce bywają jeszcze opłaty za przygotowanie umowy, limit czy ubezpieczenie).
Wzory i wyniki:
- Zaliczka = 90% × 24 600 zł = 22 140 zł (wypłacana zaraz po przekazaniu faktury i zaakceptowaniu jej przez faktora).
- Rezerwa (reszta do rozliczenia) = 24 600 − 22 140 = 2 460 zł.
- Prowizja = 1,0% × 24 600 zł = 246,00 zł.
- Odsetki = zaliczka × stopa roczna × dni / 365 = 22 140 × 0,12 × 60 / 365 = 436,73 zł.
- Koszt całkowity = 246,00 + 436,73 = 682,73 zł.
- Wypłata końcowa po zapłacie odbiorcy = rezerwa − koszt = 2 460,00 − 682,73 = 1 777,27 zł.
| Etap | Dzień | Kwota |
|---|---|---|
| Wystawienie faktury i przekazanie jej faktorowi | 0 | 24 600,00 zł (wartość faktury) |
| Wypłata zaliczki | ok. 0–2 | 22 140,00 zł |
| Odbiorca płaci faktorowi | 60 | 24 600,00 zł |
| Wypłata reszty po potrąceniu kosztów | 60 | 1 777,27 zł |
| Razem do Ciebie | 23 917,27 zł |
Sprawdzenie: 22 140,00 + 1 777,27 = 23 917,27 zł, czyli 24 600,00 − 682,73. Koszt to około 2,78% wartości faktury (682,73 / 24 600). Odniesiony do zaliczki, którą faktycznie dostajesz wcześniej, to 3,08% za 60 dni, czyli około 18,8% w skali roku w uproszczeniu (3,08% × 365 / 60). To tylko wskaźnik poglądowy do porównań, nie RRSO.
Jeśli odbiorca zapłaci 15 dni później (dzień 75), odsetki rosną o około 109 zł (22 140 × 0,12 × 15 / 365). Dlatego sprawdź w umowie, jak faktor nalicza koszt przy opóźnieniu. Szczegółowy rozbiór składników ceny znajdziesz w poradniku ile kosztuje faktoring.
Uwaga: RRSO i przykład reprezentatywny to pojęcia z kredytu konsumenckiego. Ustawa o kredycie konsumenckim dotyczy konsumentów, więc dla finansowania firmowego, w tym faktoringu, nie są obowiązkowe. Porównuj oferty po łącznym koszcie w złotych dla tej samej faktury, a nie po samej prowizji.
Co sprawdza faktor
Faktor ocenia ryzyko całej transakcji, więc zwykle sprawdza:
- odbiorcę (dłużnika): jego wiarygodność płatniczą, branżę, wpisy w rejestrach dłużników,
- fakturę i termin płatności: czy dotyczy zrealizowanej dostawy lub usługi i czy termin mieści się w limitach oferty,
- Twoją firmę: staż, obroty, historię współpracy z odbiorcami, zaległości,
- umowę z odbiorcą: czy nie zawiera zastrzeżenia o zakazie przelewu wierzytelności,
- dokumenty: faktura, potwierdzenie wykonania, umowa lub zamówienie.
Dokładne wymagania zależą od faktora. Część ofert dla małych firm jest uproszczona i działa online.
Kiedy faktoring ma sens, a kiedy nie
Ma sens, gdy:
- masz stałych odbiorców z odroczonym terminem płatności i płynność ucieka Ci w niezapłaconych fakturach,
- sprzedaż rośnie, a kapitał obrotowy nie nadąża,
- chcesz przenieść na faktora część ryzyka braku zapłaty (przy faktoringu bez regresu) lub zlecić mu przypominanie o płatnościach,
- koszt usługi jest niższy niż koszt utraconej okazji (na przykład rabatu u dostawcy za szybką płatność).
Nie ma sensu, gdy:
- marża na transakcji jest mniejsza niż koszt faktoringu,
- faktury są jednorazowe, dla odbiorców, których faktor nie zaakceptuje,
- potrzebujesz pieniędzy na cel niezwiązany z fakturami (inwestycja, zapasy bez sprzedaży) — wtedy częściej rozważa się pożyczkę lub kredyt obrotowy,
- masz problem ze sporami z odbiorcami o jakość: sporna faktura zwykle nie jest finansowana.
Regres w skrócie
Przy faktoringu z regresem ryzyko niezapłacenia faktury przez odbiorcę ostatecznie wraca do Ciebie: jeśli odbiorca nie zapłaci, musisz zwrócić zaliczkę. Przy faktoringu bez regresu ryzyko niewypłacalności odbiorcy (w granicach przyznanego limitu i warunków umowy) przejmuje faktor, ale zwykle kosztuje to więcej i nie obejmuje sporów o towar czy usługę. Różnice, warianty pełny i niepełny oraz jawny i cichy opisujemy w poradniku rodzaje faktoringu.
Uwaga: Faktoring opiera się na przelewie wierzytelności (art. 509 Kodeksu cywilnego). Jeśli w umowie z odbiorcą zapisano, że przelew wierzytelności wymaga zgody dłużnika, zgodnie z art. 514 Kodeksu cywilnego takie zastrzeżenie jest skuteczne wobec faktora, gdy pismo stwierdzające wierzytelność o nim wspomina albo gdy faktor o nim wiedział. Zanim zawrzesz umowę faktoringową, sprawdź zapisy o cesji w umowach z odbiorcami. Wyjątek: gdy dłużnikiem jest duży przedsiębiorca, a Twoja firma jest mikro-, małym lub średnim przedsiębiorcą, umowne ograniczenie przelewu staje się bezskuteczne po upływie terminu zapłaty (art. 9a ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych).
Często zadawane pytania
Czy faktoring jest tylko dla dużych firm?
Nie. Część faktorów obsługuje jednoosobowe działalności i małe firmy, także w modelu online. Zwykle liczy się staż, obroty, minimalna wartość faktury i wiarygodność odbiorców. Więcej w poradniku faktoring dla małej firmy.
Czy mogę sfinansować każdą fakturę?
Faktor zwykle finansuje faktury z odroczonym terminem płatności, dotyczące zrealizowanej dostawy lub usługi, wystawione odbiorcom, których akceptuje. Faktury przeterminowane to osobny produkt, opisany w poradniku jakie faktury można sfinansować.
Czy odbiorca musi wiedzieć o faktoringu?
Zależy od rodzaju. W faktoringu jawnym odbiorca dostaje informację o przelewie wierzytelności i płaci faktorowi; w cichym płaci Tobie, a Ty przekazujesz środki faktorowi. Cichy bywa trudniej dostępny lub droższy. Szczegóły są w poradniku o rodzajach faktoringu.
Jaki maksymalny termin płatności może mieć faktura?
Między przedsiębiorcami co do zasady termin określony w umowie nie powinien przekraczać 60 dni od doręczenia faktury, z możliwością wyraźnego ustalenia dłuższego, jeśli nie jest to rażąco nieuczciwe. Gdy dłużnikiem jest duży przedsiębiorca, a Ty należysz do MŚP, 60 dni jest twardym limitem. Dla podmiotów publicznych to 30 dni (dla podmiotów leczniczych 60). Źródło: art. 7 i 8 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.
Porównaj oferty faktoringu
Kredeo Biznes nie udziela finansowania i nie ocenia, czy dostaniesz faktoring — pokazujemy oferty partnerskich faktorów do porównania, a wniosek składasz u wybranego faktora. Sprawdź tablicę: porównaj oferty faktoringu. Zasady zestawiania ofert opisaliśmy w jak porównujemy.
Źródła
Stan na 19.10.2026. Przed decyzją sprawdź aktualne brzmienie przepisów i warunki umowy u wybranego faktora.
- Kodeks cywilny, art. 509 i 514 (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795): isap.sejm.gov.pl
- Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, art. 7, 8 i 9a (tekst jednolity Dz.U. 2023 poz. 1790): isap.sejm.gov.pl
- Ustawa o kredycie konsumenckim, art. 3 i 5 (tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1362): isap.sejm.gov.pl